Hoeveel ruimte kost jouw emotionele pijn?

Door Joris Swinkels 25 augustus 2017

We ervaren allemaal pijn in het leven.

Geen enkel mens kan daar onderuit. Waar ik het nu over heb is pijn als emotionele ervaring. Emotionele pijn ontstaat als we gehecht zijn aan iets. Dit kan bezit zijn of dat gebeurtenissen op een bepaalde manier moeten lopen. Als we het bezit dan kwijtraken of de gebeurtenissen anders verlopen ervaren we pijn. Als je als kind graag wilt spelen met een bepaald speelgoed en iemand pakt dat af ontstaat er pijn. Een kind uit dit door te huilen, te schreeuwen, kortom door emotionele expressie. Hier kunnen we als volwassenen veel van leren. Een kind blijft in de eerste jaren dan ook meestal niet zitten met de residuen van pijn.

Naarmate we ouder worden leren we dat onze omgeving, onze wereld op een bepaalde manier in elkaar zit. Zo worden we meteen getroost als we onze emotionele pijn uitten. “Het komt wel goed”, “het is al goed” of “stel je niet aan” of misschien wel “niet huilen je bent geen meisje”. Vervolgens ontwikkelen we een beeld over hoe wij vinden dat onze realiteit zou moeten lopen. En een beeld van hoe wij graag willen dat wij zijn. Dit mentale beeld loopt echter niet altijd in lijn met onze emotionele beleving. We vinden bijvoorbeeld dat we niet boos moeten worden op onze partner maar ervaren wel boosheid door een gebeurtenis. Er ontstaat een soort innerlijke onzuiverheid die velen van ons vroeg of laat herkennen.

Hoe makkelijk kun jij je emotionele pijn uitten?

Emotionele pijn die geen expressie vind wordt opgeslagen.

Naarmate we meer van deze emotionele residuen opslaan zal het niet beperkt blijven tot ons emotionele lichaam. Ook ons fysieke lichaam zal hiervan tekenen gaan geven. Als je denkt aan iets pijnlijks dan voel je meteen waar in je lichaam dit opgeslagen wordt. Sommige mensen voelen een verkramping in hun buikregio sommige voelen meer hun onderrug of nek en schouders of het fronsen van het gezicht. En als dit voor langere tijd doorgaat wordt deze fysieke expressie en spanning ook in het fysieke lichaamsstructuur opgenomen. Daarnaast zijn deze spanningen bij mannen vaak ook terug te vinden in de contractie van de anus spieren. Bij vrouwen in contractie van de geslachtsdeelspieren. Dit kan allerlei klachten veroorzaken.

Waar voel jij emotionele pijn in je lichaam?

Ik kan alles aan.

Onderliggend aan deze omgangsvorm met pijn liggen vele mentale patronen die de samenleving ons heeft aangeleerd, beginnende bij onze ouders. Het is gewoon, en misschien zelfs stoer om pijn te kunnen verdragen, “ik kan het wel aan”, “ik kan alles aan”, “ik red me wel, ik ben een vechter”. Een ander patroon is bijvoorbeeld weerstand tegen slachtoffer zijn of hoge eisen stellen aan jezelf.

Een van mijn persoonlijk patronen is: dat ik graag aan mijn moeder wilde laten zien dat ik de situatie aankan. Hierdoor leerde ik om verantwoordelijkheden te nemen, hoe groter de verantwoordelijkheden hoe beter. Dit alles natuurlijk onbewust. Ik heb er als klein kind nooit voor gekozen om dit soort patronen aan te leren. En al deze patronen hebben uiteraard ook een zeer positieve kant. Hierdoor heb ik allerlei dingen weten te bereiken. De keerzijde van deze patronen is dat ze geen ruimte laten om op te geven of om toe te geven aan emotionele pijn. Sterker nog, de gedachte alleen al ruimte te moeten geven voor emoties of emotionele pijn neemt zo’n ruimte in beslag dat we die kant helemaal niet op willen gaan.

Welke pijn onderdrukkende overtuiging heb jij?

Veel mensen zijn in een staat van overleving.

Hierin zijn ze druk doende te vechten tegen hun omstandigheden. Emotionele pijn neemt veel ruimte in beslag en alleen de gedachte al hier aan blokt voor velen de opening om ermee aan de slag te gaan, bang om de controle of de huidige staat van zijn te verliezen. Emotionele pijn kan voortkomen uit allerlei omstandigheden, het kan zijn dat je bang bent je partner te verliezen en dat deze angst pijn veroorzaakt. Het kan zijn dat je verbinding met een ander, je ouders of een collega, spanning oproept waarvan je weg wilt lopen. Dit is ook een vorm van pijn. Het kan zijn dat je niet de ouder kunt zijn die je graag wilt zijn, of leeft in een gescheiden situatie waarin je je kinderen misschien niet zoveel ziet als je zou willen.

Andere vormen van pijn komen voort uit het vechten tegen systemen waar anderen de koers bepalen. Financiën en financiële druk om te overleven zijn ook veel voorkomende oorzaken van emotionele pijn. Misschien heb je wel een hoog verwachtingspatroon van jezelf en dwing jezelf te voldoen aan allerlei maatstaven om maar op het niveau te functioneren dat je doet. En weer anderen ervaren emotionele pijn doordat ze er altijd zijn voor anderen, ouders, kinderen, vrienden, partner, omgeving, maar geen ruimte nemen voor zichzelf.

Wat in jouw leven veroorzaakt emotionele pijn?

Emotionele pijn is een emotie en de functie van een emotie is gevoeld te worden.

Hoe meer we deze emotie niet proberen te voelen, hoe langer dat deze aanwezig zal zijn. Over de pijn heenstappen heeft ook geen zin, hierdoor ontwikkelen we onderdrukkingings mechanisme die ons nog verder weg brengen van onze emoties. We worden ongevoeliger voor onze emoties, ons lichaam en onze zelfexpressie wordt emotielozer. Mensen om ons heen vinden het moeilijk om echt contact met je te maken. Mensen zullen ook niet meer hun hulp aanbieden omdat ze niet meer ervaren dat je dat nodig hebt.

Welke emotie voel jij nu?

Wil je zo verder?

Er zijn vele redenen om te werken aan de patronen die deze pijn onderdrukken. Je kunt al beginnen met de vraag te stellen: “wat in mijn leven veroorzaakt pijn in mij?”. Gewoon kijken wat er dan in je opkomt. Meteen nadat je die vraag in je bewustzijn gestuurd hebt zullen er dingen in je opkomen. Bijvoorbeeld over je relatie, je werk, je zelf, je ouders, je kinderen, en zo verder. Stap één is om al deze dingen op te schrijven en ze zo uit je systeem te brengen. Nadat je ze opgeschreven hebt is het aan te raden ze ook uit te spreken. Dit kan alleen, maar liever nog met iemand die je vertrouwt, bijvoorbeeld een partner of een goede vriend. Nu ben je bezig de opgeslagen pijn uit het verleden uit je emotioneel lichaam en fysiek lichaam te brengen.

Welke situatie kwam er zojuist bij jou op?

Sla geen pijn op.

Dat betekent dat elke keer als je pijn ervaart je dit bespreekbaar maakt of in ieder geval uit dat je iets ervaart wat je eigenlijk niet wilt ervaren, of iets dat pijn doet. Leg hierbij nooit de schuld voor jouw pijn bij een ander. De ander is misschien wel de trigger, maar als er niets zit dat getriggerd kan worden ontstaat er geen pijn. De ‘schuld’ bij de ander leggen leidt slechts tot verdediging en schuldgevoelens bij de ander welke niet voor een oplossing zorgen maar vaak de spanning van de situatie alleen vergroten en daarmee vaak ook de pijn vergroten.

Wat werkt is om eerst te uiten wat jou gewenste situatie met deze persoon is. Bijvoorbeeld: ik wil graag iets met je delen omdat ik graag oud oud met je wil worden en niets tussen ons in wil laten komen. Ik merk dat ik pijn creëer welke tussen ons in gaat staan. Door eerst uit te spreken waar je ‘samen’ naar toe wilt, heeft de ander de mogelijkheid zich ook te openen tot de situatie. Door de pijn en de oorzaak van de pijn te formuleren in de “ik” vorm, neem je zelf verantwoordelijkheid voor de creatie van de pijn en voelt de ander zich niet aangevallen. Voor de ander is het zo makkelijker en vaak een wens om dan ook verantwoordelijkheid te nemen om deze pijn op te lossen of te verminderen.

Neem jij verantwoordelijkheid voor jouw pijn ervaringen?

Doe de gratis test

Met onze Bewustzijn Quotiënt test krijg je een eerste gevoel bij jouw level van bewustzijn... en met de feedback gelijk ook zicht op de vervolgstappen die je kunt nemen naar een leven vol leven.

Tegenstrijdige stemmen in mijn hoofd

Door Charles Ruiters 4 oktober 2018

Verder lezen